ก๋วยเตี๋ยวอุดรธานีป่วย 14 ราย อ.เจษฎา ชี้ปมสารคล้ายเกลือ แต่ไม่ใช่ ที่แท้เป็น โซเดียมไนไตรท์ สารใช้ถนอมอาหาร
กรณีลูกค้าร้านก๋วยเตี๋ยวแห่งหนึ่งใน จ.อุดรธานี มีอาการผิดปกติหลังรับประทานอาหาร จนต้องนำส่งโรงพยาบาล รวมป่วย 14 ราย ยังเป็นเหตุการณ์ที่หลายคนติดตาม เพราะต้นตอถูกโยงไปถึง “ผงสีขาวคล้ายเกลือ” ที่ถูกนำมาใช้ปรุงอาหารโดยเข้าใจว่าเป็นเกลือ
ล่าสุด ศ.ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อาจารย์ประจำภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้โพสต์ถึงประเด็นดังกล่าวผ่านเฟซบุ๊ก โดยสังเกตว่า ผงดังกล่าวอาจเป็น โซเดียมไนไตรท์ เนื่องจากมีการส่งยาต้านพิษ เมทิลีนบลู ไปใช้รักษาผู้ป่วยอาการรุนแรง อย่างไรก็ตาม ข้อสรุปที่ชัดเจนยังต้องรอผลตรวจพิสูจน์จากเจ้าหน้าที่
อ.เจษฎาอธิบาย ทำไมจึงโยงไปถึงโซเดียมไนไตรท์
ศ.ดร.เจษฎาให้ข้อมูลผ่านเฟซบุ๊ก Jessada Denduangboripant ว่า หากมีการใช้เมทิลีนบลูเป็นยาต้านพิษ ก็ทำให้ตั้งข้อสังเกตได้ว่า ผงคล้ายเกลือที่เกี่ยวข้องกับเหตุผู้ป่วยกินก๋วยเตี๋ยว อาจเป็นโซเดียมไนไตรท์ เพราะอาการที่ถูกรายงานออกมาสอดคล้องกับการได้รับสารกลุ่มนี้ในปริมาณมาก
โซเดียมไนไตรท์เป็นสารเคมีที่ถูกใช้ในอุตสาหกรรมอาหารบางประเภท เช่น อาหารแปรรูป เพื่อช่วยถนอมอาหารและคงสีของผลิตภัณฑ์ แต่ต้องอยู่ภายใต้ข้อกำหนดที่ควบคุมอย่างเหมาะสม หากได้รับมากเกินไปอาจเป็นอันตรายรุนแรงต่อร่างกายได้
สารนี้อันตรายอย่างไรกับร่างกาย
ข้อมูลจากศูนย์พิษวิทยารามาธิบดี คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี ระบุว่า การได้รับไนไตรท์มากเกินไปอาจทำให้เกิดภาวะเมทฮีโมโกลบินในเลือดสูง ซึ่งเป็นภาวะที่ทำให้เลือดลำเลียงออกซิเจนไปเลี้ยงร่างกายได้ลดลง
เมื่อร่างกายได้รับออกซิเจนไม่เพียงพอ ผู้ป่วยอาจมีอาการปวดศีรษะ วิงเวียน คลื่นไส้ อาเจียน หัวใจเต้นเร็ว หายใจลำบาก ผิวหนังหรือริมฝีปากเขียวคล้ำ และในกรณีรุนแรงอาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้
เมทิลีนบลู คือยาต้านพิษที่ใช้ในกรณีใด
เมทิลีนบลูเป็นสารที่หลายคนอาจคุ้นชื่อในฐานะสีย้อมหรือสารที่ใช้ในห้องปฏิบัติการ แต่ในทางการแพทย์ยังมีบทบาทเป็นยาต้านพิษสำคัญในผู้ป่วยบางรายที่เกิดภาวะเมทฮีโมโกลบินในเลือดสูง
ข้อมูลจากศูนย์พิษวิทยารามาธิบดีระบุว่า เมทิลีนบลูสามารถใช้รักษาภาวะเมทฮีโมโกลบินในเลือดสูงได้ โดยช่วยให้เม็ดเลือดกลับมาทำหน้าที่ลำเลียงออกซิเจนได้ดีขึ้น ทั้งนี้ การใช้ยาดังกล่าวต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์เท่านั้น
ปมสำคัญยังอยู่ที่ผลตรวจผงปริศนา
แม้ข้อสังเกตของ ศ.ดร.เจษฎาจะช่วยอธิบายทิศทางของการรักษาและความเป็นไปได้ของสารที่เกี่ยวข้อง แต่เหตุการณ์ก๋วยเตี๋ยวอุดรธานียังต้องรอผลตรวจจากห้องปฏิบัติการเพื่อยืนยันอย่างเป็นทางการว่า วัตถุสีขาวที่ถูกเข้าใจว่าเป็นเกลือคือสารชนิดใด
สิ่งที่ชัดเจนจากกรณีนี้คือ วัตถุดิบที่ไม่ทราบแหล่งที่มา ไม่ควรถูกนำมาใช้ประกอบอาหารโดยเด็ดขาด แม้จะมีลักษณะ สี หรือรสคล้ายเครื่องปรุงทั่วไป เพราะสารบางชนิดอาจให้รสเค็มหรือมีหน้าตาคล้ายเกลือ แต่เป็นอันตรายต่อชีวิตได้
สรุปเหตุสารพิษในก๋วยเตี๋ยวอุดรธานี
กรณีผู้ป่วย 13 รายหลังรับประทานก๋วยเตี๋ยวใน จ.อุดรธานี ทำให้เกิดข้อสงสัยว่า ผงสีขาวคล้ายเกลือที่นำไปใช้ปรุงอาหารอาจเกี่ยวข้องกับสารโซเดียมไนไตรท์ หลังมีข้อมูลเรื่องการใช้เมทิลีนบลูเป็นยาต้านพิษในผู้ป่วยอาการรุนแรง
อย่างไรก็ตาม ขณะนี้ยังควรรอผลตรวจพิสูจน์จากเจ้าหน้าที่เพื่อยืนยันข้อเท็จจริง ส่วนบทเรียนสำคัญของเหตุการณ์นี้คือ ร้านอาหารและครัวเรือนต้องใช้วัตถุดิบที่มีฉลาก แหล่งที่มาชัดเจน และไม่ควรนำของที่เก็บได้หรือไม่ทราบชนิดมาใช้ปรุงอาหาร เพราะความเข้าใจผิดเพียงครั้งเดียวอาจนำไปสู่เหตุร้ายแรงได้
