เมื่อโมเดลปัญญาประดิษฐ์ (AI) ชั้นนำจำนวน 12 รุ่น ถูกตั้งคำถามเกี่ยวกับมุมมองที่มีต่อมนุษย์ ผลลัพธ์กลับออกมาในทิศทางเดียวกันอย่างน่าประหลาดใจ โดยจากการรวบรวมคำตอบทั้งหมด 35 ครั้ง มีถึง 29 ครั้งที่ระบุความเห็นตรงกันว่า มนุษย์เรามักจะแคร์การได้รับการยอมรับจากกลุ่มพรรคพวก มากกว่าการแสวงหาความจริง ซึ่ง AI ชื่อดังทั้ง ChatGPT, Gemini และ Grok ต่างก็ให้คำตอบที่สอดคล้องกัน
จากการทดสอบโดย ModelCompare ได้ส่งคำถามไปยัง AI โมเดลต่างๆ เช่น ChatGPT, Claude, Gemini, Grok และ DeepSeek เพื่อขอความคิดเห็นเกี่ยวกับจุดบกพร่องของมนุษย์ โดย Grok ระบุว่า มนุษย์ยอมที่จะทำผิดพลาดไปพร้อมกับคนอื่น ดีกว่าต้องถูกต้องเพียงลำดับเดียว
ขณะที่ Gemini มองว่า คนเรามักใช้อารมณ์ตัดสินใจก่อน แล้วจึงใช้เหตุผลมาสนับสนุนทีหลัง ซึ่งทาง DeepSeek ก็เห็นตรงกันว่า มนุษย์ถนัดการหาเหตุผลมาสนับสนุนความเชื่อเดิมของตนเอง มากกว่าการตั้งคำถามเพื่อทบทวนความจริง
iStockphoto
แม้ว่าเสียงส่วนใหญ่จะมองธรรมชาติมนุษย์ในมุมย้อนศร แต่ Claude กลับเสนอมุมมองที่เป็นมิตร โดยระบุว่ามนุษย์อาจจะจิตใจดีและซื่อสัตย์มากกว่าที่ตัวเองคิด ในทางกลับกัน AI ด้านการสร้างภาพกลับเน้นสื่อสารประเด็นเรื่องการติดเทคโนโลยี การเสพติดสมาร์ตโฟน และการทำลายสิ่งแวดล้อม ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่า AI สายข้อความและสายภาพถ่ายทอดมุมมองต่อวิกฤตของมนุษย์ในมิติที่ต่างกัน
ในทางจิตวิทยาเรียกปรากฏการณ์นี้ว่า “Motivated Reasoning” หรือการใช้เหตุผลแบบมีแรงจูงใจแอบแฝง ซึ่งอธิบายว่ามนุษย์มักจะรับฟังและตีความข้อมูลตามความตั้งใจเดิมหรือเพื่อการยอมรับของสังคม คำถามสำคัญที่ทิ้งไว้ให้เราคิดต่อก็คือ ในวันที่คนส่วนใหญ่เชื่อในสิ่งเดียวกัน เราเชื่อสิ่งนั้นเพราะมีหลักฐานยืนยันที่หนักแน่นจริงๆ หรือเพียงเพราะเราไม่อยากเป็นคนที่แปลกแยกจากสังคมกันแน่