แม่ชาวญี่ปุ่นยื่นฟ้องรัฐบาลญี่ปุ่นและจังหวัดเฮียวโงะ เรียกค่าเสียหายประมาณ 109 ล้านเยน โดยกล่าวหาว่าการจับกุมและควบคุมตัวลูกสาววัย 16 ปีเป็นเวลา 18 วันไม่ชอบด้วยกฎหมาย และส่งผลกระทบต่อสุขภาพจนเสียชีวิตในเวลาต่อมา ศาลแขวงโกเบเริ่มพิจารณาคดีนัดแรกเมื่อวันที่ 21 ตุลาคม 2569 ขณะที่ฝ่ายรัฐบาลและจังหวัดขอให้ศาลยกฟ้อง โดยประเด็นความรับผิดยังอยู่ระหว่างการพิจารณา
ผู้เสียชีวิตใช้ชื่อสมมติว่า รุนะ ทำงานในสถานดูแลผู้พิการแห่งหนึ่งในจังหวัดเฮียวโงะ หลังเรียนจบชั้นมัธยมต้น แม่เล่าว่าลูกสาวเลือกทำงานสายเดียวกับตน และผูกพันกับผู้ใช้บริการเหมือนคนในครอบครัว แต่เหตุการณ์ระหว่างทำงานเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2568 กลายเป็นจุดเริ่มต้นของคดี
ตามข้อมูลฝ่ายครอบครัว รุนะกับเพื่อนร่วมงานชายเข้าไประงับเหตุขณะผู้ใช้บริการรายหนึ่งพยายามกัดอีกราย ต่อมามีผู้แจ้งว่าเกิดการทำร้ายร่างกาย โดยกล่าวหาว่ารุนะใช้มือกดคางผู้ใช้บริการหลายครั้ง ตำรวจจึงจับกุมเธอกับเพื่อนร่วมงานเมื่อวันที่ 17 มิถุนายน 2568 ขณะที่รุนะปฏิเสธข้อกล่าวหามาโดยตลอด
ฝ่ายโจทก์ระบุว่า รุนะถูกควบคุมตัวรวม 18 วัน และมีคำสั่งห้ามติดต่อบุคคลภายนอก ยกเว้นทนายความ ทำให้ไม่สามารถพบพ่อแม่ได้ ครอบครัวยังกล่าวหาว่าการสอบสวนมีลักษณะกดดันให้รับสารภาพ รวมถึงให้ข้อมูลว่าเพื่อนร่วมงานชายยอมรับข้อกล่าวหาแล้ว ข้อกล่าวหาเกี่ยวกับวิธีสอบสวนเหล่านี้เป็นส่วนหนึ่งของประเด็นที่ครอบครัวขอให้ศาลตรวจสอบ
ระหว่างถูกควบคุมตัว รุนะเขียนบันทึกยืนยันว่าไม่ได้ทำผิด พร้อมถ่ายทอดความรู้สึกอยากได้อิสรภาพและอยากพบแม่ ตามคำบอกเล่าของครอบครัว เธอเริ่มรับประทานอาหารไม่ได้และร่างกายอ่อนแอลง ก่อนที่อัยการจะมีคำสั่งไม่ฟ้องและปล่อยตัวในเวลาต่อมา
ฝ่ายครอบครัวระบุว่า รุนะมีภาวะเครียดหลังเหตุสะเทือนใจ หรือ PTSD และความผิดปกติด้านการกินหลังถูกจับกุม แม้ได้รับการปล่อยตัวแล้ว แต่เธอยังรับประทานอาหารได้ยากและสุขภาพทรุดลง กระทั่งเสียชีวิตจากภาวะโภชนาการต่ำในเดือนธันวาคม 2568 โดยรายงานระบุว่าน้ำหนักขณะเสียชีวิตอยู่ที่ประมาณ 20 กิโลกรัม
ประมาณ 3 เดือนหลังรุนะเสียชีวิต ผู้ที่แจ้งเรื่องต่อเทศบาลส่งจดหมายถึงแม่ของเธอ โดยระบุว่าได้บอกเล่าเหตุการณ์เกินจริง จากเดิมที่แจ้งว่าเป็นการกดคาง ความจริงเป็นการใช้มือประคองคาง พร้อมกล่าวขอโทษ ครอบครัวนำประเด็นนี้มาใช้สนับสนุนข้อเรียกร้องให้ตรวจสอบที่มาของการจับกุมและควบคุมตัว
ในการพิจารณานัดแรก แม่ของรุนะขอให้เปิดเผยข้อเท็จจริงและเหตุผลว่าเหตุใดจึงจำเป็นต้องควบคุมตัวลูกสาว พร้อมเรียกร้องคำขอโทษ ด้านฝ่ายโจทก์ขอให้เปิดเผยบันทึกภาพและเสียงการสอบสวน เพื่อให้ตรวจสอบได้ว่าเด็กหญิงได้รับการปฏิบัติอย่างไรระหว่างถูกควบคุมตัว
ฝ่ายรัฐบาลและจังหวัดเฮียวโงะขอให้ศาลยกฟ้อง และต่อสู้ข้อกล่าวหาเรื่องการปฏิบัติหน้าที่โดยไม่ชอบ รวมถึงความเชื่อมโยงระหว่างการจับกุมกับการเสียชีวิต คดีนี้จึงยังต้องรอการพิจารณาพยานหลักฐาน การที่อัยการสั่งไม่ฟ้องรุนะเป็นคนละประเด็นกับการวินิจฉัยว่าการจับกุมหรือควบคุมตัวไม่ชอบด้วยกฎหมายหรือไม่